Vụ Mùa 2026 tại phường Hồng Quang, tỉnh Ninh Bình đang bước vào giai đoạn xử lý rơm rạ, làm đất, ngâm nước và chuẩn bị cấy. Từ ngày 15/07/2026 đến ngày 18/07/2026, thời tiết khu vực Ninh Bình chuyển dần từ mưa nhẹ sang nắng nóng, có ngày nhiệt độ cao nhất 37 - 38 độ C. Diễn biến này đòi hỏi nông dân giữ nước hợp lý, tránh để ruộng khô mặt và không cấy khi nền đất chưa ổn định.
Rơm rạ phân hủy tốt giúp nền ruộng thuận lợi hơn
Vụ Mùa 2026, cơ quan chuyên môn tại Ninh Bình triển khai mô hình xử lý rơm rạ bằng chế phẩm Bio 79WP trên diện tích 1 héc-ta tại phường Hồng Quang. Sau khi cày lần đầu, nông dân trộn 1 ki-lô-gam chế phẩm với phân bón lót, rải đều lên mặt ruộng, sau 3 ngày tiến hành bừa ngả và ngâm nước chờ cấy.
Sau 10 ngày xử lý, diện tích sử dụng chế phẩm ghi nhận rơm rạ phân hủy nhanh hơn, xác rơm mềm, mủn và ít mùi hơn. Đây là lợi thế quan trọng đối với lúa mùa mới cấy, vì rơm rạ phân hủy chậm có thể làm đất yếm khí, phát sinh mùi chua và ảnh hưởng bộ rễ non.
Tuy nhiên, hiệu quả xử lý phụ thuộc lớn vào độ ẩm ruộng. Nếu nước bị rút quá nhanh trong những ngày nắng, quá trình phân hủy có thể bị gián đoạn, mặt ruộng khô cứng và khó bừa cấy đồng đều.
Nắng nóng khiến ruộng ngâm dễ mất nước nhanh
Ngày 15/07/2026, Ninh Bình có khả năng xuất hiện một chút mưa, nhiệt độ cao nhất khoảng 34 độ C. Sang ngày 16/07/2026, nhiệt độ cao nhất tăng lên khoảng 35 độ C; ngày 17/07/2026 có thể đạt 37 độ C và ngày 18/07/2026 lên khoảng 38 độ C, kèm khả năng có vài cơn mưa dông.
Với ruộng đang ngâm nước chờ cấy, nắng nóng làm nước bốc hơi nhanh, nhất là trên chân ruộng cao, ruộng nhỏ, bờ giữ nước yếu hoặc khu vực cuối kênh. Khi mặt ruộng se khô quá sớm, rơm rạ chưa phân hủy hết có thể nổi thành từng mảng, gây khó cấy và làm cây mạ sau cấy không đứng đều.
Nông dân cần giữ lớp nước nông ổn định, thường xuyên kiểm tra bờ thửa và các điểm rò rỉ. Không nên để ruộng lúc ngập sâu, lúc khô nứt, vì sự thay đổi đột ngột này khiến nền đất khó đạt trạng thái thích hợp cho cấy.
Cấy sớm khi đất còn nóng dễ làm mạ chậm hồi xanh
Sau xử lý rơm rạ, nhiều ruộng sẽ bước vào giai đoạn bừa cuối và cấy. Tuy nhiên, trong những ngày nắng nóng, cần chọn thời điểm cấy phù hợp để tránh làm mạ bị sốc nhiệt. Mạ mới nhổ, rễ còn yếu, nếu cấy vào lúc trưa nắng hoặc trên ruộng nước quá nóng sẽ chậm hồi xanh.
Thời điểm cấy phù hợp hơn là sáng sớm hoặc chiều mát, khi mặt ruộng đã được điều tiết nước và bùn lắng vừa phải. Ruộng cần đủ ẩm, có lớp nước nông, không để rơm rạ nổi nhiều quanh gốc mạ. Nếu còn mùi chua hoặc xác rơm chưa mủn, nên tiếp tục bừa, đảo bùn và ngâm thêm trước khi đưa mạ xuống ruộng.
Sau cấy, không nên bón thúc ngay. Cần chờ mạ bén rễ, đứng cây và có dấu hiệu hồi xanh rồi mới bổ sung dinh dưỡng, tránh làm cây yếu thêm trong giai đoạn nhiệt độ cao.
Mưa dông ngày 18/07/2026 có thể gây biến động mới
Dự báo ngày 18/07/2026, khu vực Ninh Bình có khả năng xuất hiện vài cơn mưa dông trong khi nhiệt độ cao nhất vẫn ở mức khoảng 38 độ C. Nếu mưa đến sau chuỗi ngày nắng nóng, ruộng lúa mùa vừa cấy hoặc đang chuẩn bị cấy có thể chịu biến động khá mạnh.
Mưa giúp bổ sung nước, hạ nhiệt mặt ruộng và hỗ trợ mạ hồi phục. Nhưng nếu mưa lớn trong thời gian ngắn, nước có thể làm rơm rạ, bùn non và mạ mới cấy bị xô lệch. Những ruộng thoát nước kém còn có nguy cơ ngập sâu, khiến mạ non bị nghiêng, nổi gốc hoặc chậm bén rễ.
Trước thời điểm có mưa dông, nông dân cần gia cố bờ vùng, khơi thông rãnh tiêu và điều chỉnh cửa lấy nước. Sau mưa, cần kiểm tra mật độ cây, dựng lại khóm bị nghiêng và không vội bón phân khi ruộng còn quá nhão.
Nhiệm vụ trước mắt tại phường Hồng Quang là giữ nước ổn định, hoàn tất xử lý rơm rạ và chọn thời điểm cấy tránh nắng gắt. Làm đúng nhịp trong vài ngày tới sẽ giúp lúa mùa bén rễ nhanh, giảm nghẹt rễ và tạo nền tốt cho giai đoạn đẻ nhánh.