Nhung hươu Hương Sơn đang có lợi thế rõ rệt khi giá bán đầu vụ năm 2026 duy trì khoảng 12 - 13 triệu đồng mỗi ki-lô-gam, sức tiêu thụ thuận lợi và nhu cầu con giống chất lượng cao tiếp tục tăng. Tuy nhiên, thị trường không còn chỉ quan tâm đến sản lượng nhung mà chuyển mạnh sang năng suất từng cá thể, nguồn gốc đàn giống, an toàn chăn nuôi và khả năng chế biến sâu. Điều này tạo cơ hội lớn nhưng cũng sàng lọc mạnh các hộ sản xuất nhỏ.

• Hà Tĩnh: Vùng dưa hấu Nghi Xuân vào vụ thu hoạch, nông dân kỳ vọng nâng cao thu nhập từ cây trồng ngắn ngày
• Hà Tĩnh: Giống lúa thuần SYN112 vụ Xuân 2026 ở xã Đức Thịnh đạt trên 70 tạ/ha
• Hà Tĩnh: Phụ nữ Sơn Giang trồng đậu tương rau, mở hướng phát triển kinh tế mới

Giá nhung ổn định tạo động lực duy trì đàn

Đầu vụ thu hoạch năm 2026, nhung hươu tại Hà Tĩnh được bán với giá phổ biến khoảng 12 - 13 triệu đồng mỗi ki-lô-gam. Nhiều hộ ghi nhận sản phẩm dễ tiêu thụ, tạo nguồn thu tương đối cao ngay sau Tết và giúp trang trải chi phí chăn nuôi trong năm. Một số con hươu cho cặp nhung trên 1 ki-lô-gam, mang lại giá trị lớn hơn nhiều loại vật nuôi quy mô nông hộ.

Toàn tỉnh hiện có hơn 52.000 con hươu, chiếm khoảng 60% tổng đàn hươu cả nước. Sản lượng nhung hằng năm đạt khoảng 25,5 tấn, tạo nguồn hàng lớn cho thị trường trong nước và các cơ sở chế biến.

Tuy nhiên, nhung tươi có thời gian bảo quản hạn chế. Nếu thu hoạch tập trung nhưng thiếu đơn vị thu mua, cấp đông hoặc chế biến kịp thời, người nuôi vẫn có thể chịu áp lực bán nhanh. Giá thuận lợi đầu vụ vì vậy chưa loại bỏ hoàn toàn rủi ro thị trường.

Con giống chất lượng cao trở thành nguồn thu mới

Thị trường hươu giống tại Hương Sơn đang phát triển mạnh song song với sản phẩm nhung. Tại xã Sơn Giang, tổng đàn đạt hơn 13.300 con, sản lượng nhung trên 5,5 tấn mỗi năm và lượng hươu giống cung cấp ra thị trường vượt 1.600 con.

Giá hươu đực con hiện dao động khoảng 20 - 40 triệu đồng mỗi con, trong khi hươu cái con có giá khoảng 10 - 30 triệu đồng. Mức giá này cho thấy con giống đã trở thành một sản phẩm hàng hóa có giá trị, giúp người nuôi giảm phụ thuộc vào một vụ thu hoạch nhung duy nhất.

Các hợp tác xã đang tuyển chọn hươu đực có khả năng cho khoảng 2 - 2,5 ki-lô-gam nhung mỗi cặp để làm đàn giống nền. Tuy nhiên, giá cao cũng tiềm ẩn nguy cơ mua bán theo hình thức bên ngoài, thiếu hồ sơ theo dõi năng suất và nguồn gốc. Nếu giống không được kiểm soát, người mua có thể đầu tư lớn nhưng không đạt năng suất nhung kỳ vọng.

Chế biến sâu quyết định khả năng mở rộng thị trường

Nhung hươu Hương Sơn không còn chỉ được tiêu thụ dưới dạng tươi hoặc ngâm rượu. Nhiều cơ sở đã đầu tư sản xuất nhung thái lát, nhung sấy, bột nhung, cao nhung và sản phẩm kết hợp với dược liệu, mật ong. Chế biến giúp kéo dài thời gian bảo quản, mở rộng phạm vi vận chuyển và tạo mức giá trị cao hơn so với bán nguyên liệu.

Chương trình khuyến công Hà Tĩnh giai đoạn 2026 - 2030 xác định nhung hươu là một trong những đặc sản cần ưu tiên đổi mới máy móc, hoàn thiện bao bì, truy xuất nguồn gốc và phát triển thương mại điện tử. Đây là cơ hội để các cơ sở tiếp cận nhóm khách hàng ngoài tỉnh và xây dựng sản phẩm quà tặng.

Dù vậy, chế biến nhung liên quan trực tiếp đến thực phẩm và sản phẩm chăm sóc sức khỏe nên yêu cầu về vệ sinh, kiểm nghiệm và thông tin công dụng rất chặt chẽ. Cơ sở nhỏ nếu thiếu thiết bị hoặc quảng cáo vượt quá hồ sơ chất lượng có thể làm giảm niềm tin đối với toàn ngành hàng.

Thương hiệu cần gắn với kiểm soát nguồn gốc

Sản phẩm hươu giống và nhung hươu Hương Sơn đã được đăng ký nhãn hiệu từ năm 2008 và được bảo hộ chỉ dẫn địa lý từ năm 2019. Đây là lợi thế quan trọng giúp sản phẩm phân biệt với nhung hươu từ các vùng khác, đồng thời tạo cơ sở để phát triển bao bì, truy xuất nguồn gốc và xúc tiến thương mại.

Tuy nhiên, quy mô đàn lớn và thị trường ngày càng mở rộng làm tăng nguy cơ sản phẩm ngoài vùng sử dụng tên Hương Sơn để bán hàng. Nếu nhung không rõ nguồn gốc, chất lượng thấp hoặc được bảo quản không đúng cách xuất hiện trên thị trường, uy tín chung có thể bị ảnh hưởng.

Việc quản lý chỉ dẫn địa lý cần gắn với mã nhận diện từng cơ sở, hồ sơ đàn hươu, thời điểm thu hoạch và cơ sở chế biến. Các hợp tác xã cũng cần thống nhất tiêu chuẩn phân loại nhung theo tuổi hươu, trọng lượng, hình thái và điều kiện bảo quản. Khi người mua có thể kiểm tra nguồn gốc rõ ràng, sản phẩm chính gốc sẽ có cơ hội giữ giá tốt hơn.

Trong thời gian tới, Hà Tĩnh cần tiếp tục tuyển chọn đàn giống tốt, mở rộng bảo quản lạnh và hỗ trợ chế biến đạt chuẩn. Khi chất lượng nhung, nguồn gốc con giống và thương hiệu được quản lý đồng bộ, ngành hươu Hương Sơn có thể mở rộng thị trường mà không phải phụ thuộc chủ yếu vào bán nhung tươi.