Ngày 06/09/2026, khu vực Thành phố Hồ Chí Minh có mây, có mưa rào và dông, tại khu vực Bình Dương nhiệt độ được dự báo khoảng 25 - 32°C. Với đàn bò sữa, mức nhiệt ban ngày kết hợp độ ẩm không khí cao trong mùa mưa có thể làm khả năng thải nhiệt của vật nuôi giảm, nhất là tại chuồng bí gió, mật độ nuôi cao hoặc khu vực nền còn ẩm sau mưa. Trong điều kiện này, người chăn nuôi cần ưu tiên thông thoáng chuồng, cung cấp đủ nước sạch, giữ khu vực nằm nghỉ khô và theo dõi lượng thức ăn, sản lượng sữa để phát hiện sớm những biểu hiện bất lợi do nóng ẩm.
Bò sữa chịu tác động đồng thời của nhiệt độ và độ ẩm
Khả năng chịu nóng của bò sữa không chỉ phụ thuộc nhiệt độ không khí. Khi độ ẩm tăng cao, quá trình giải phóng nhiệt của cơ thể trở nên khó khăn hơn, vì vậy cùng một mức nhiệt nhưng điều kiện nóng ẩm có thể tạo áp lực lớn hơn so với môi trường khô và thông thoáng.
Ngày 06/09/2026 được dự báo có nhiệt độ cao nhất khoảng 32°C và có khả năng xuất hiện mưa rào, dông. Sau mưa, nhiệt độ ngoài trời có thể giảm nhưng độ ẩm trong chuồng lại tăng nếu không khí lưu thông kém, mái hoặc vách bị tạt nước và nền chuồng thoát chậm.
Người nuôi vì vậy không nên chỉ căn cứ cảm giác trời dịu sau mưa để đánh giá đàn đã hết chịu nóng. Cần quan sát nhịp thở, trạng thái ăn uống, thời gian đứng nằm, mức độ tập trung quanh máng nước và những thay đổi khác so với trạng thái bình thường của từng đàn.
Những con đang cho sản lượng sữa cao cần được chú ý hơn bởi quá trình trao đổi chất tạo ra lượng nhiệt đáng kể. Nếu nhiều con cùng tăng nhịp thở, giảm ăn hoặc tìm vị trí có luồng khí mạnh, cần kiểm tra ngay điều kiện thông gió và nhiệt độ thực tế tại chuồng.
Thông gió phải đưa được nhiệt và hơi ẩm ra khỏi chuồng
Quạt thông gió chỉ phát huy hiệu quả khi luồng khí thực sự đi qua khu vực bò đứng, nằm và ăn. Quạt bám bụi, bị vật cản che phía trước hoặc bố trí không phù hợp có thể vẫn hoạt động nhưng khả năng trao đổi không khí trong chuồng thấp.
Trước thời điểm nóng trong ngày, cần kiểm tra quạt, đường điện và thiết bị làm mát đang sử dụng. Với hệ thống phun nước hoặc phun sương, cần vận hành phù hợp với độ ẩm thực tế và khả năng thông gió, tránh tạo thêm hơi ẩm trong một không gian vốn đã bí.
Khu vực mái cũng cần được kiểm tra sau mưa. Nước dột xuống nơi bò nằm hoặc khu vực thức ăn không chỉ làm tăng độ ẩm mà còn ảnh hưởng vệ sinh chuồng và chất lượng thức ăn.
Không nên che kín chuồng chỉ để ngăn mưa tạt nếu việc này làm giảm mạnh luồng khí. Giải pháp che mưa cần đồng thời duy trì đường lưu thông không khí, nhất là trong những khoảng thời gian nhiệt độ tăng trở lại sau mưa.
Nước uống sạch cần luôn sẵn có
Trong điều kiện nóng, nước có vai trò đặc biệt quan trọng đối với bò sữa. Nhu cầu thực tế thay đổi theo khối lượng cơ thể, sản lượng sữa, khẩu phần, nhiệt độ và nhiều yếu tố khác nên không nên áp dụng một lượng nước cố định cho mọi cá thể.
Máng uống cần đủ sạch và có khả năng cấp nước đáp ứng lúc nhiều con uống cùng thời điểm. Lưu lượng thấp hoặc máng khó tiếp cận có thể khiến một số con không uống được lượng nước cần thiết dù về lý thuyết chuồng vẫn có nước.
Sau mưa, nguồn nước và hệ thống dẫn cũng cần được kiểm tra để hạn chế nguy cơ nước bẩn từ bên ngoài xâm nhập. Những máng có thức ăn, chất bẩn hoặc cặn tích tụ cần được vệ sinh theo quy trình của cơ sở.
Người chăn nuôi không nên hạn chế nước uống để giảm lượng nước thải hoặc giữ nền chuồng khô. Hai yêu cầu này phải được giải quyết bằng quản lý hệ thống cấp nước, thoát nước và vệ sinh chuồng thay vì cắt giảm khả năng tiếp cận nước của đàn bò.
Giữ khẩu phần ổn định khi bò giảm ăn do nóng
Stress nhiệt có thể làm bò giảm lượng thức ăn thu nhận. Khi tình trạng này kéo dài, năng lượng và dinh dưỡng đưa vào cơ thể giảm trong khi bò đang cho sữa vẫn cần duy trì hoạt động trao đổi chất ở mức cao.
Thức ăn nên được giữ tươi và hạn chế để lâu trong máng dưới điều kiện nóng ẩm. Thức ăn hỗn hợp có độ ẩm cao càng cần được theo dõi để tránh nóng lên, lên men bất thường hoặc suy giảm chất lượng trước khi bò sử dụng hết.
Có thể bố trí phần lớn công việc cho ăn vào những khoảng thời gian mát hơn nếu phù hợp quy trình của trang trại, nhưng không nên thay đổi khẩu phần đột ngột chỉ vì một ngày thời tiết nóng. Mọi điều chỉnh lớn về dinh dưỡng cần căn cứ tình trạng đàn, năng suất và tư vấn kỹ thuật.
Lượng thức ăn dư trong máng cũng là một chỉ báo cần theo dõi. Nếu đàn đồng loạt ăn giảm trong những ngày nóng ẩm, cần đánh giá đồng thời môi trường chuồng, chất lượng thức ăn, nước uống và sức khỏe thay vì mặc định nguyên nhân duy nhất là thời tiết.
Nền khô giúp bò có khu vực nghỉ tốt hơn
Mưa dông làm yêu cầu thoát nước quanh chuồng tăng lên. Nước từ mái, sân hoặc đường nội bộ không nên chảy vào khu vực bò nằm nghỉ và nơi đặt thức ăn.
Nền ẩm kéo dài gây bất lợi cho vệ sinh và khiến khu vực nghỉ kém thoải mái. Cần đưa phân, nước và vật liệu bẩn ra khỏi chuồng theo quy trình phù hợp, đồng thời kiểm tra các điểm trũng hoặc đường thoát bị tắc sau mưa.
Khu vực bầu vú càng cần được giữ sạch trong đàn đang khai thác sữa. Trước và sau vắt sữa, các bước vệ sinh phải được duy trì đúng quy trình, không được giản lược chỉ vì công việc vệ sinh chuồng tăng lên trong ngày mưa.
Thành phố Hồ Chí Minh hiện duy trì đàn bò sữa có quy mô đáng kể. Tính đến 5 tháng đầu năm 2026, đàn bò sữa cái sinh sản được ghi nhận 35.544 con, với năng suất sữa trung bình khoảng 6.300 kg/con/năm. Khi sản xuất ngày càng chú trọng năng suất và chất lượng đàn giống, kiểm soát môi trường chuồng nuôi trở thành một mắt xích trực tiếp trong quản lý hiệu quả chăn nuôi.
Ngày 06/09/2026, các cơ sở nuôi bò sữa tại Thành phố Hồ Chí Minh cần kiểm tra hệ thống thông gió từ đầu ngày, bảo đảm nước sạch luôn sẵn có, giữ thức ăn không bị mưa và độ ẩm làm suy giảm chất lượng, đồng thời xử lý nhanh những điểm nền ướt sau mưa. Do khả năng mưa còn duy trì trong những ngày tiếp theo, việc theo dõi đàn cần thực hiện liên tục thay vì chỉ ứng phó khi nhiệt độ đạt mức cao nhất. Một chuồng thông thoáng, khô sạch và nguồn nước ổn định sẽ giúp giảm áp lực của kiểu thời tiết nóng ẩm xen mưa đối với đàn bò đang khai thác sữa.