Không nên vội gieo trồng lại rau màu ngay khi nước vừa rút nếu đất vẫn còn bão hòa nước, bí chặt hoặc chưa được vệ sinh sau ngập. Việc cần ưu tiên là tiêu nước triệt để, thu gom cây bị hư hỏng, kiểm tra tình trạng đất và tạo lại điều kiện thuận lợi cho bộ rễ trước khi xuống giống vụ mới.
Ruộng rau màu của gia đình tôi vừa bị ngập sau mưa lớn, một phần cây đã hư hỏng và phải bỏ. Nước hiện bắt đầu rút nên tôi muốn làm đất rồi gieo trồng lại ngay để kịp thời vụ. Trong trường hợp đất vẫn còn ướt và vừa trải qua ngập úng, tôi có nên xuống giống ngay hay cần xử lý đất trước?
Thoát nước và vệ sinh ruộng trước
Sau khi nước rút, cần tiếp tục khơi thông rãnh và các đường tiêu để tránh nước đọng trở lại ở những vị trí thấp. Tàn dư cây bị thối, dập nát hoặc chết cần được thu gom và xử lý phù hợp, không để tích tụ thành từng đống trên ruộng.
Đồng thời cần kiểm tra lớp đất mặt. Nếu đất còn nhão, dính chặt và chưa đủ độ ráo để làm đất, không nên cố đưa dụng cụ vào xới hoặc lên luống ngay. Làm đất khi quá ướt có thể phá vỡ cấu trúc đất và khiến việc chuẩn bị luống cho cây trồng mới khó hơn.
Không gieo hạt chỉ vì thấy mặt ruộng đã hết nước
Mặt ruộng không còn nước đọng chưa đồng nghĩa điều kiện đất đã phù hợp để gieo trồng. Đất vùng rễ vẫn có thể quá ẩm, thiếu độ thông thoáng và chưa thuận lợi cho hạt nảy mầm hoặc cây con phát triển.
Trước khi xuống giống, cần kiểm tra độ ẩm thực tế, khả năng thoát nước và tình trạng đất. Khi đất đã đủ ráo, mới tiến hành làm đất, lên luống và chuẩn bị hệ thống rãnh để chủ động tiêu nước nếu tiếp tục xuất hiện mưa.
Thận trọng với phân bón và thuốc xử lý đất
Không nên rải nhiều phân ngay sau khi nước rút với mục đích "bồi lại" dinh dưỡng đã mất. Lượng và loại phân cần căn cứ cây trồng dự kiến, tình trạng đất và quy trình kỹ thuật của vụ mới.
Tương tự, không tự sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, chất xử lý đất hoặc phối trộn nhiều sản phẩm chỉ vì lo đất sau ngập có nhiều mầm bệnh. Nếu ruộng từng xuất hiện bệnh nghiêm trọng hoặc cây chết bất thường, cần xác định nguyên nhân trước khi quyết định biện pháp xử lý.
Chọn thời điểm xuống giống phù hợp
Khi đất đã đủ điều kiện canh tác, cần làm đất và lên luống bảo đảm thoát nước tốt. Với khu vực có khả năng tiếp tục mưa, việc xuống giống cần cân nhắc dự báo thời tiết để tránh hạt giống hoặc cây con vừa trồng lại tiếp tục bị ngập.
Không nhất thiết phải gieo lại toàn bộ diện tích cùng một thời điểm. Tùy điều kiện sản xuất, có thể cân nhắc bố trí xuống giống phù hợp để giảm nguy cơ thiệt hại nếu thời tiết tiếp tục bất lợi.
Khi nào cần báo cán bộ chuyên môn?
Nếu đất có mùi bất thường, cây còn lại tiếp tục chết, rễ thối nhiều, ruộng bị bồi lấp hoặc người dân không xác định được nguyên nhân gây hại, nên liên hệ cán bộ chuyên môn trước khi gieo trồng lại. Việc kiểm tra thực tế sẽ giúp xác định ruộng cần tiếp tục phục hồi hay đã đủ điều kiện để bắt đầu vụ mới.
Tóm lại, rau màu bị thiệt hại do ngập úng không nên được gieo trồng lại ngay chỉ vì nước vừa rút. Cần tiêu nước, vệ sinh đồng ruộng, chờ đất đủ ráo, kiểm tra tình trạng đất và chuẩn bị lại luống, rãnh thoát nước. Chỉ xuống giống khi điều kiện đất và thời tiết phù hợp để hạn chế nguy cơ phải gieo lại thêm lần nữa.